Kultura pucharów lejkowatych. Życie na terenach dzisiejszej Polski 6 tysięcy lat temu

Kultura pucharów lejkowatych. Życie na terenach dzisiejszej Polski 6 tysięcy lat temu

Używali wyłącznie drewna, kości i kamienia, ale potrafili wykonywać nawet operację trepanacji czaszki

A rolnictwo uprawiali tak sprawne i intensywnie, że np., na Kujawach podobny poziom osiągnie ono dopiero jakieś pięć i pół tysiąca lat później. Tzw. kultura pucharów lejkowatych zmieniła charakter Europy. To właśnie kultura pucharów lejkowatych. Jak wyglądało życie na terenach dzisiejszej Polski 6 tysięcy lat temu może zaskoczyć.

Skąd wywodzą się nasze korzenie? Kultura pucharów lejkowatych

Zaczęło się gdzieś na południu Europy – gdzie dokładnie, tego pewnie nie da się ustalić. Pod koniec IV tysiąclecia przed Chrystusem zaczęli wędrować na północ grupy ludzi w lekkich, lnianych ubraniach, zapewne czymś w rodzaju tunik.

Gdzieniegdzie pojawiały się zapewne jeszcze skórzane kaftany, ale zdecydowanie rzadziej. Ludzie ci rzadko już polowali. A jeśli już to raczej na drobniejsze zwierzęta, te większe zabijając co najwyżej dla obrony, ewentualnie w celach kultowych.

Z południa Europy szli dość powolnie. Gdy bowiem znaleźli dogodne warunki natychmiast zakładali obozowisko. Budowali duże, kilkudziesięciosobowe domy i przystępowali do karczowania lasu, po czym natychmiast zakładali pola uprawne i osiadali w takim miejscu zazwyczaj na kilka lat.

Z roku na rok było ich coraz więcej. Na wpół osiadły tryb życia nie wymagał już, jak wcześniej, kontroli narodzin – połowa epoki neolitu to potężna ludzka eksplozja demograficzna. Nic dziwnego, że rozrastające się grupy dzieliły się na kolejne, te znów na następne, z których wszystkie, szukając dla siebie miejsca, bardzo szybko skolonizowały praktycznie całą ówczesną Europę.

Czym się żywili i co uprawiali?

Ludzie kultury pucharów lejkowatych zapewne nie znali już zjawiska głodu. Uprawiali kilka gatunków pszenicy i jęczmienia. Na zasadzie analogii można więc założyć, że najbardziej podstawowymi posiłkami były pożywne mączne polewki i placki wypiekane zapewne na rozgrzanych kamieniach. Ich dieta jednak z pewnością nie była uboga.

Bydło, owce i kozy dostarczały mleka – mięsa zapewne rzadziej, jeśli zabijano je w tym celu to jedynie osobniki starsze; można założyć, że dożywały one swojej zwierzęcej, późnej starości. Zwłaszcza bydło, bo za młodu było zbyt potrzebne do orania pól.

Mięso dostarczały hodowane również powszechnie świnie. Osady z reguły powstawały w okolicach rzek. Często o bagnistych rozlewiskach, gdzie obficie występowały m.in. żółwie błotne, a także różnego rodzaju małże i wodne ślimaki. Bardziej one niż ryby, pozwalały urozmaicić codzienne menu, choć niewątpliwie i one trafiały na talerze, wzbogacone dla smaku ziołami i leśnymi jagodami. Dużo białka roślinnego dostarczał także groch – bardzo w tej kulturze ceniony.

Dlaczego kultura akurat pucharów lejkowatych?

Kultura pucharów lejkowatych zawdzięcza swoją nazwę charakterystycznemu kształtowi używanych wówczas naczyń. One też świadczą, że pod wieloma względami ludzie z tamtych czasów byli mentalnie niemal nam współcześni.

Naczynia te posiadają bogate zdobienia. Przedstawiają głowy baranów, czasem scenę orki wołami – co świadczy choćby o tym, że po pierwsze zwiększyła się wówczas wrażliwość estetyczna i zaczęto myśleć o pewnym luksusie, po drugie zaś, posiadano na tyle dużo wolnego czasu, by można było poświęcić się tak zbytkownym przecież zajęciom.

Zwłaszcza jedno naczynie. Jest jednak szczególnie zagadkowe, a mianowicie znajdowana na terenach dzisiejszej Polski flasza z kryzą, o kształcie… odwróconej makówki. Pewności nie ma, archeolodzy jednak stawiają tezę, że służyły one do przechowywania opiatów.

Niewątpliwe więc również odurzanie się, nie było obce naszym przodkom sprzed sześciu tysięcy lat. Nie wiadomo, dlaczego ta potężna i pokojowa kultura upadła, było to jednak zapewne jedno z najszczęśliwszych tysiącleci naszego kontynentu.

Wojciech Lada

Polecane przez nas

https://ukorzeni.pl/ciekawostki/piastowski-handel-zywym-towarem/

Nasza grupa społecznościowa

https://www.facebook.com/groups/678418632976461/


Podobne artykuły

Ciekawostki

02.06.20
Jan Szczepanik: Edison z Krosna i jego igraszki ze światłem

Nienawidzili go wszyscy terroryści świata, bo wynalazł kamizelkę kuloodporną. Ale nie tylko. Jan Szczepanik „Polski Edison” – jak go nazywano – był jednym z najważniejszych twórców fotografii barwnej, barwnego filmu,…

Ciekawostki

28.05.20
Skopcy. Zbawienie w zasięgu… skalpela

W Ewangelii św. Mateusza zapisano: „I jeśli prawa twoja ręka jest ci powodem do grzechu, odetnij ją i odrzuć od siebie. Lepiej bowiem jest dla ciebie, gdy zginie jeden z…

Ciekawostki

27.05.20
Arszenik. Pięćset lat bezkarnego zabijania

Nikt nie wie ilu ludzi zginęło otrutych tlenkiem arsenu. I nikt nigdy już się tego nie dowie. Aż do połowy XIX wieku był substancją niewykrywalną w ludzkim ciele Po raz…

Ciekawostki

26.05.20
Wybitni polscy lekarze – Kazimierz Funk: Pierwsza witamina

Kazimierz Funk rozwiązał sporo problemów świata, odkrywając wpływ pewnych związków chemicznych na zdrowotność organizmu Ponieważ pierwszy z nich zawierał tzw. grupę aminową, nadał mu nazwę witamina, gdzie „amina” oznaczała wspomnianą…